Ko je Milena Dravić

Milena Dravić rođena je 5. oktobra 1940. godine u Beogradu i preminula je 14. oktobra 2018. godine u istom gradu. Bila je srpska i jugoslovenska filmska, televizijska i pozorišna glumica, čija je karijera trajala gotovo šest decenija i tokom koje je ostvarila više od sto filmskih uloga. Milena Dravić bila je poznata i po saradnji sa glumcem Draganom Nikolićem, svojim suprugom, sa kojim je proživela više od četiri decenije braka. Ostala je upamćena po ulogama u filmovima „Prekobrojna“, „Bitka na Neretvi“, „Poseban tretman“, „Nije lako sa muškarcima“ i „Zona Zamfirova“, kao i po nagradama osvojenim na festivalima u Kanu i Veneciji.

Rani život i detinjstvo

Milena Dravić rođena je u Beogradu, u tadašnjoj Kraljevini Jugoslaviji. Prema pojedinim izvorima, njen otac Milenko Dravić bavio se fudbalom, dok je majka Ana Dravić bila posvećena porodici i domaćinstvu. Glumica je imala i mlađeg brata Radeta, koji se bavio hokejom. Kako ovi podaci o porodici potiču iz ograničenog broja izvora, treba ih uzeti sa izvesnom rezervom.Prema dostupnim izvorima, interesovanje za scenu kod male Milene uočila je jedna od bliskih rođaka, nakon čega su je roditelji upisali na časove baleta. Tokom odrastanja pohađala je i baletsku školu, gde joj je, prema navodima iz pojedinih biografskih tekstova, jedna od profesorki ukazala na to da poseduje i glumački talenat. U tom trenutku mlada Milena tome nije pridavala veliki značaj, sve dok slučajan susret u Sarajevu nije usmerio njen život u sasvim drugom pravcu.

Obrazovanje

Milena Dravić je osnovno obrazovanje stekla u školi „Janko Veselinović“ u Beogradu. Nakon prvih filmskih uloga i zapaženog uspeha u domaćoj kinematografiji, odlučila je da svoje umetničko usavršavanje nastavi na akademskom nivou, pa je upisala tadašnju Akademiju za pozorište, film, radio i televiziju u Beogradu (preteču današnjeg Fakulteta dramskih umetnosti). Studije je upisala motivisana ranim uspehom, međutim, zbog obaveza na filmskim snimanjima nije redovno pohađala nastavu. Prema više izvora, 1970. godine je isključena sa fakulteta jer mesecima nije prisustvovala predavanjima, a njena profesorka Ognjenka Milićević tada je predlagala da uloga u filmu „Prekobrojna“ bude priznata kao njen diplomski rad, što je Milena Dravić odbila.

Početak karijere

Put Milene Dravić ka glumi započeo je sasvim slučajno. Godine 1959. (prema pojedinim izvorima 1958), tokom posete rođacima u Sarajevu, zapazio ju je slovenački reditelj češkog porekla František Čap i ponudio joj glavnu ulogu u filmu „Vrata ostaju otvorena“. Snimanje je trajalo celo leto, a producentska kuća bila je „Bosna film“. Nakon ovog debija, mlada glumica je privukla pažnju drugih reditelja, pa je već u naredne tri godine snimila jednak broj filmova.U tom periodu Milena Dravić glumi u ostvarenjima „Diližansa snova“ (režija Soja Jovanović, 1960), „Zajednički stan“ (M. Vajda, 1960), „Bolje je umeti“ (Voja Nanović, 1961), „Uzavreli grad“ (Veljko Bulajić, 1961) i „Leto je krivo za sve“ (Puriša Đorđević, 1961). Ove uloge učvrstile su njenu poziciju kao jedne od najperspektivnijih mladih glumica jugoslovenskog filma.

Uspon do popularnosti

Prekretnicu u karijeri Milene Dravić predstavljala je uloga u filmu „Prekobrojna“ (1962) reditelja Branka Bauera, u kojem je igrala seosku devojku koja kreće na omladinsku radnu akciju. Za ovu ulogu dobila je nagradu „Zlatna arena“ na Filmskom festivalu u Puli, što je predstavljalo potvrdu da je na putu da postane jedna od vodećih glumica jugoslovenske kinematografije.Nakon ovog uspeha usledili su angažmani u filmovima kao što su „Kozara“, „Lito vilovito“ i „Čovek nije tica“, u kojem je glumila sa Evom Ras. Godine 1967. ostvarila je ulogu u filmu „Jutro“, u kojem je njen partner bio Ljubiša Samardžić. Za tu ulogu dobila je nagradu „Zlatna ruža“ na Filmskom festivalu u Veneciji, a njih dvoje su tada proglašeni za filmski par godine, što je dodatno učvrstilo popularnost Milene Dravić među jugoslovenskom publikom.Krajem šezdesetih godina učestvovala je i u snimanju filma „Bitka na Neretvi“, velikoj ratnoj drami u kojoj su glumili i svetski poznati glumci poput Jula Brinera i Orsona Velsa, a film je te godine bio u konkurenciji za nagradu Oskar u kategoriji najboljeg stranog filma. Za ulogu u filmu „Kros kontri“ (1969), u režiji Puriše Đorđevića, Milena Dravić je morala da se posebno pripremi treniranjem trčanja, što svedoči o njenoj profesionalnoj posvećenosti ulogama.

Najveći uspesi

Sedamdesetih i osamdesetih godina Milena Dravić učvrstila je status jedne od najznačajnijih glumica jugoslovenskog filma. Za ulogu u koprodukcionom filmu „Voda nešto nosi“, ostvarenom u saradnji češke i američke produkcije, a u režiji oskarovaca Jana Kadara i Elmara Klosa, dobila je evropsku nagradu „Zlatni David“ kao najbolja evropska glumica 1978. godine.Poseban značaj u njenoj filmografiji ima ostvarenje „Poseban tretman“ (1980), reditelja Gorana Paskaljevića i scenariste Dušana Kovačevića. Film je bio kandidat za nagradu Zlatni globus u kategoriji najboljeg stranog filma, dok je Milena Dravić za svoju ulogu dobila nagradu za najbolju sporednu glumicu na Filmskom festivalu u Kanu, kao i Povelju niških filmskih susreta za najbolju žensku ulogu.Tokom osamdesetih godina nastavila je da gradi popularnost kroz komedije poput „Laf u srcu“, „Moj tata na određeno vreme“ i „Razvod na određeno vreme“, kao i kroz sporedne uloge u filmovima „Šećerna vodica“, „Boj na Kosovu“ i „Čavka“. Posebno zapaženu i dugo pamćenu ulogu Gordane Diklić ostvarila je u komediji „Nije lako sa muškarcima“, koja je i danas među gledanijim domaćim filmovima na televiziji.Devedesetih godina, u periodu koji je za jugoslovensku kinematografiju bio izuzetno težak, Milena Dravić je, prema njenim izjavama, bila zahvalna reditelju Goranu Paskaljeviću što joj je ponudio ulogu u filmu „Bure baruta“, ostvarenju koje je nastalo u vreme društvenih i političkih previranja u zemlji. U kasnijim godinama karijere glumila je i u filmu „Zona Zamfirova“, jednom od najgledanijih srpskih filmova posle 2000. godine.Na televiziji je Milena Dravić ostala upamćena po ulogama učiteljice u seriji „Priče iz Nepričave“, Vere u seriji „Policajac sa Petlovog brda“, kao i po ulogama Vukosave Petrović i Spomenke u popularnim humorističkim serijama „Pozorište u kući“ i „Lud, zbunjen, normalan“.

Privatni život

Privatni život Milene Dravić bio je, s obzirom na njenu popularnost, često u fokusu javnosti. Glumica je bila udata tri puta. Prvi brak sklopila je sa rediteljem Mladomirom Purišom Đorđevićem, od koga se razvela posle nekoliko godina zajedničkog života. Drugi suprug bio je reditelj Vojislav „Kokan“ Rakonjac, koji je preminuo 1969. godine.Treći brak Milene Dravić, sa glumcem Draganom Nikolićem, trajao je više od četiri decenije i predstavljao je jednu od najpoznatijih i najdugovečnijih bračnih zajednica u domaćem umetničkom svetu. Par nije imao dece, a prema pisanju medija, odlučili su da svoju imovinu zaveštaju Jugoslovenskoj kinoteci, instituciji kojoj su obe njihove karijere bile posvećene čitavog života. Dragan Nikolić preminuo je nešto ranije od Milene Dravić, a njegov gubitak je, prema pisanju medija, teško uticao na nju u poslednjim godinama života.Milena Dravić je preminula 14. oktobra 2018. godine u Beogradu, u 79. godini života, nakon duže bolesti od koje je bolovala u poslednjim godinama. Sahranjena je u Aleji zaslužnih građana u Beogradu, gde počivaju istaknute ličnosti iz srpske kulture i javnog života. Vest o njenoj smrti tada je potvrdilo Udruženje dramskih umetnika Srbije.

Zanimljivosti

• Milena Dravić je otkrivena sasvim slučajno, tokom letovanja kod rodbine u Sarajevu, kada ju je zapazio reditelj František Čap.
• Godine 2009, tačno pola veka nakon snimanja svog prvog filma, vratila se u Sarajevo u društvu koleginice i kume Seke Sabljić i tom prilikom se fotografisala ispred zgrade nekadašnje kuće „Bosna film“.
• Za ulogu u filmu „Kros kontri“ posebno se pripremala treniranjem trčanja sa ličnim trenerom, što je bilo neuobičajeno za glumice tog perioda.
• U filmu „Bitka na Neretvi“ delila je set sa svetski poznatim glumcima, uključujući Jula Brinera i Orsona Velsa.
• Bila je jedna od retkih jugoslovenskih glumica nagrađenih na Filmskom festivalu u Kanu.

Nagrade i priznanja

Tokom karijere Milena Dravić osvojila je veliki broj domaćih i međunarodnih nagrada. Prema izvorima, dobitnica je više nagrada „Zlatna arena“ na Filmskom festivalu u Puli, pri čemu se broj osvojenih nagrada u izvorima razlikuje - pojedini izvori navode sedam, dok drugi navode deset ovih priznanja. Osvojila je i nekoliko statueta „Zlatni ćuran“ na Danima komedije u Jagodini, s tim što se i ovde broj u izvorima razlikuje.Među najznačajnijim priznanjima Milene Dravić izdvajaju se:

• Nagrada za najbolju sporednu glumicu na Filmskom festivalu u Kanu (za film „Poseban tretman“, 1980)
• Nagrada „Zlatna ruža“ na Filmskom festivalu u Veneciji (za film „Jutro“, 1967)
• Evropska nagrada „Zlatni David“ za najbolju evropsku glumicu (1978, za film „Voda nešto nosi“)
• „Dobričin prsten“, jedno od najprestižnijih priznanja srpskog glumišta za životno delo
• Nagrada „Žanka Stokić“ za celokupan doprinos jugoslovenskoj i srpskoj kinematografiji
• Nušićeva nagrada za životno delo
• Nagrada „Pavle Vujisić“ na Filmskim susretima u Nišu
• Statueta „Joakim Vujić“
• Povelja niških filmskih susreta za najbolju žensku ulogu

Film „Poseban tretman“, u kojem je igrala jednu od glavnih uloga, bio je i kandidat za nagradu Zlatni globus u kategoriji najboljeg stranog filma.

Nasleđe i uticaj

Milena Dravić se smatra jednom od najznačajnijih glumica u istoriji jugoslovenske i srpske kinematografije. Njena filmografija, koja obuhvata više od sto ostvarenja, predstavlja svedočanstvo razvoja domaćeg filma tokom druge polovine dvadesetog i početka dvadeset i prvog veka. Kroz uloge u dramama, komedijama i ratnim filmovima, pokazala je izuzetnu svestranost, zbog čega je ostala upamćena kao jedna od retkih glumica koje su podjednako uspešno tumačile i ozbiljne i komične likove.Njeno prisustvo u popularnim televizijskim serijama poput „Lud, zbunjen, normalan“ dodatno je učvrstilo njenu popularnost i kod mlađih generacija gledalaca, koje su je upoznale i van konteksta klasičnog jugoslovenskog filma. Milena Dravić je, zajedno sa suprugom Draganom Nikolićem, ostala upamćena i kao simbol posvećenosti glumačkom pozivu, budući da su oboje čitav radni vek posvetili pozorištu i filmu.

Biografija - najčešća pitanja

Kada je rođena Milena Dravić?

Milena Dravić rođena je 5. oktobra 1940. godine u Beogradu.

Kada je i gde preminula Milena Dravić?

Milena Dravić preminula je 14. oktobra 2018. godine u Beogradu, nakon duže bolesti.Napomena o osetljivoj temi: ukoliko je neko od čitalaca lično pogođen zdravstvenim izazovima o kojima je ovde reč, savetuje se da potraži podršku stručnog lica.

Koji je bio prvi film Milene Dravić?

Prvi film Milene Dravić bio je „Vrata ostaju otvorena“, u režiji Františeka Čapa, snimljen 1959. godine.

Za koji film je Milena Dravić dobila nagradu u Kanu?

Milena Dravić je nagradu za najbolju sporednu glumicu na Filmskom festivalu u Kanu dobila za ulogu u filmu „Poseban tretman“ iz 1980. godine.

Ko je bio suprug Milene Dravić?

Treći i najdugovečniji brak Milena Dravić sklopila je sa glumcem Draganom Nikolićem, sa kojim je bila u braku više od četiri decenije. Pre toga je bila udata za reditelje Mladomira Purišu Đorđevića i Vojislava „Kokana“ Rakonjca.

Da li je Milena Dravić imala dece?

Prema dostupnim izvorima, Milena Dravić nije imala dece.

Koje su najpoznatije uloge Milene Dravić?

Milena Dravić najpoznatija je po ulogama u filmovima „Prekobrojna“, „Bitka na Neretvi“, „Poseban tretman“, „Nije lako sa muškarcima“ i „Zona Zamfirova“, kao i po televizijskim serijama „Pozorište u kući“ i „Lud, zbunjen, normalan“.

Da li je Milena Dravić studirala glumu?

Milena Dravić je upisala Akademiju za pozorište, film, radio i televiziju u Beogradu, ali studije nije završila jer je 1970. godine isključena zbog izostajanja sa predavanja usled filmskih obaveza.

Koliko je filmova snimila Milena Dravić tokom karijere?

Prema izvorima, Milena Dravić je tokom karijere ostvarila preko sto filmskih uloga, a ukupan broj filmskih i televizijskih ostvarenja u pojedinim izvorima procenjuje se i na preko sto šezdeset.

Gde je sahranjena Milena Dravić?

Milena Dravić je sahranjena u Aleji zaslužnih građana u Beogradu.

Zaključak

Milena Dravić ostala je zapamćena kao jedna od najvećih glumica jugoslovenskog i srpskog filma, čija je karijera, započeta slučajnim otkrićem u Sarajevu, trajala gotovo šest decenija. Kroz brojne uloge u filmu, na televiziji i u pozorištu, kao i kroz priznanja osvojena na najznačajnijim evropskim festivalima, Milena Dravić je izgradila opus koji je u velikoj meri obeležio domaću kinematografiju druge polovine dvadesetog veka. Njeno nasleđe i danas živi kroz filmove i serije u kojima je ostavila neizbrisiv trag.