Ko je Jelisaveta Seka Sablić

Jelisaveta Sablić, poznatija pod nadimkom Seka Sablić, srpska je pozorišna, filmska i televizijska glumica čija karijera traje duže od pola veka. Rođena je 13. juna 1942. godine u Beogradu, gde i danas živi. U javnosti je odavno stekla nadimak „kraljica komedije", zahvaljujući izuzetnom osećaju za komičku glumu i ulogama koje su obeležile više generacija gledalaca u Srbiji i na celom prostoru nekadašnje Jugoslavije. Njeno ime nerazdvojivo je povezano sa nekim od najgledanijih domaćih filmova i serija, a publika je najbolje pamti po liku pijanistkinje Kristine iz filma „Maratonci trče počasni krug" i po drugarici Seki iz serije „Bolji život".

Rani život i detinjstvo

Seka Sablić je rođena u beogradskom naselju Čubura, u porodici skromnih materijalnih mogućnosti, ali bogatoj ljubavlju i toplinom. Njen otac Stevan bio je krojač poreklom iz mesta Mala Gradusa na Baniji, koji je malom radnjom u Mutapovoj ulici izdržavao petočlanu porodicu. Majka joj je bila domaćica, sefardska Jevrejka rođena i odrasla na beogradskom Dorćolu. Seka je odrastala uz dva starija brata i, kako je sama isticala u intervjuima, imala je status najmlađeg i pomalo razmaženog člana porodice.Detinjstvo provedeno na Čuburi, u kraju poznatom po specifičnom mentalitetu i smislu za humor, ostavilo je trajan pečat na njenu ličnost. Sama glumica je kasnije, kroz šale sa kolegama, više puta pominjala da je „čuburska škola" oblikovala njenu direktnost i otpornost na sujetu, osobine koje su je pratile tokom cele karijere.

Obrazovanje

Nakon osnovne škole „Sveti Sava", Seka Sablić je upisala Četrnaestu beogradsku gimnaziju. Već u gimnazijskim danima pokazala je izraženu sklonost ka glumi i bila je jedan od osnivača amaterskog pozorišta Dadov, koje je okupljalo mlade entuzijaste zainteresovane za scenu.Profesionalno obrazovanje stekla je na Akademiji za pozorište, film, radio i televiziju u Beogradu, gde je 1965. godine diplomirala glumu u klasi profesora Mate Miloševića, i to kao najbolji student svoje generacije. Na Akademiji je upoznala i kolegu Dragana Nikolića, koji je najpre postao njen najbolji prijatelj iz klase, a kasnije i kum.

Početak karijere

Karijeru je Seka Sablić započela na sceni Pozorišta „Boško Buha", gde je debitovala u predstavi „Pepeljuga" Aleksandra Popovića. U tom pozorištu je igrala i u predstavama „Koncert za tinejdžere", „Čarobnjak iz Oza" i „Tri musketara", gradeći prve profesionalne iskustvo pred publikom.Prekretnicu u karijeri predstavljala je 1967. i 1968. godina, kada je postala članica ansambla Ateljea 212, jednog od najznačajnijih pozorišta u tadašnjoj Jugoslaviji. U tom pozorištu ostala je angažovana sve do 1993. godine, kada je prešla u status slobodnog umetnika. Na sceni Ateljea 212 ostvarila je neke od svojih najznačajnijih pozorišnih uloga, između ostalog u predstavama „Kralj Ibi", „Razvojni put Bore Šnajdera" Aleksandra Popovića (za koju je dobila nagradu „Ćuran"), „Čudo u Šarganu", „Ožalošćena porodica" i „Veliko i malo".

Uspon do popularnosti

Iako je pozorišnu karijeru gradila od kraja šezdesetih godina, širu popularnost Seka Sablić je stekla filmom. Prvi filmski nastup ostvarila je 1968. godine, u filmu „Ilustrovani život" reditelja Srboljuba Stankovića, u kojem je debitovala zajedno sa kolegom Draganom Nikolićem.Prekretnica njene karijere bila je 1982. godina i uloga pijanistkinje Kristine u filmu „Maratonci trče počasni krug", ekranizaciji istoimene predstave Dušana Kovačevića u režiji Slobodana Šijana. Film se i danas smatra jednim od najboljih ostvarenja jugoslovenske kinematografije, a uloga Kristine donela je Seki Sablić nagradu „Zlatna arena" za najbolju glumicu na Filmskom festivalu u Puli.Sa Slobodanom Šijanom nastavila je saradnju i u filmovima „Kako sam sistematski uništen od idiota" (1983) i „Davitelj protiv davitelja" (1984), koji se ubrajaju u vrhunce njenog filmskog opusa. Veliku popularnost donele su joj i komedije „Burduš", „Tesna koža 3", „Rad na određeno vreme", „Moj tata na određeno vreme", „Razvod na određeno vreme", „Sekula i njegove žene" i „Sekula se opet ženi", kao i uloga u „Drugoj Žikinoj dinastiji".

Najveći uspesi

Na televiziji je Seka Sablić ostvarila neke od svojih najupečatljivijih uloga. Kao drugarica Seka u kultnoj seriji „Bolji život" i kao sekretarica Marijana u seriji „Srećni ljudi" pokazala je izuzetne komičarske sposobnosti koje su je učinile omiljenom kod nekoliko generacija gledalaca širom bivše Jugoslavije.Novi talas popularnosti doživela je 2005. godine, zahvaljujući sitkomu „Ljubav, navika, panika". Petnaestak godina kasnije, sa 79 godina, ponovo je osvojila publiku ulogom u komediji „Tri muškarca i tetka", potvrđujući da njena popularnost ne jenjava ni u devetoj deceniji života. Značajna uloga u kasnijoj fazi karijere bila je i ona u seriji „Kuku, Vasa", u kojoj je, sa 67 godina, bila jedna od najstarijih aktivnih televizijskih glumica u regionu.Iz filmografije se izdvajaju i naslovi „Tamna je noć", „Ledina", „Hadersfild", „Igla ispod praga" i „Čitulja za Eskobara", dok je na televiziji igrala i u serijama „Ceo život za godinu dana", „Čedomir Ilić", „Roman o Londonu", „Selo gori, a baba se češlja" i telenoveli „Ljubav i mržnja".Kroz karijeru je sarađivala sa nizom najznačajnijih imena domaće glume i režije, među kojima su Dragan Nikolić, Zoran Radmilović (koji je za nju rekao da je „glumica koja se jednom rađa"), Bora Todorović, Milena Dravić, Ružica Sokić, Mira Banjac, Lane Gutović, Voja Brajović i Nikola Simić, sa kojim je 2007. godine na Filmskom festivalu u Nišu nagrađena kao glumački par godine.

Privatni život

Seka Sablić je tokom cele karijere svoj privatni život čuvala od javnosti i retko je govorila o emotivnim odnosima. Sina Stefana rodila je u 34. godini. Stefan Sablić je danas uspešan pijanista i pozorišni reditelj, koji nosi prezime svoje majke, a s kojim je Seka i profesionalno sarađivala. Iz braka njenog sina glumica ima i unuke, a ulogu bake sama ističe kao jednu od najdražih u svom životu.U javnim nastupima, Seka Sablić je više puta govorila da je profesija zahtevala veliku posvećenost, zbog čega, kako sama kaže, nikada nije bila u „mirnom građanskom braku". Uprkos tome, naglašava da se smatra porodično ostvarenom, zahvaljujući sinu i unucima.

Zanimljivosti

• Još kao gimnazijalka bila je jedan od osnivača amaterskog pozorišta Dadov.
• Na Akademiji za pozorište, film, radio i televiziju diplomirala je kao najbolji student u klasi profesora Mate Miloševića.
• Kolege Bora Todorović, Lane Gutović i Voja Brajović su izjavili da je Seka Sablić jedina žena koja nikada nije nasela na njihove šale, na šta im je odgovorila da je „čubursku mangupsku školu" završila mnogo pre njih.
• Ulogu u seriji „Kuku, Vasa" ostvarila je u 67. godini života, a u komediji „Tri muškarca i tetka" glumila je sa 79 godina.
• Mnogi je s pravom nazivaju srpskom „kraljicom humora" i „kraljicom komedije".

Nagrade i priznanja

• Zlatna arena za najbolju glumicu, Filmski festival u Puli, za ulogu u „Maratoncima trče počasni krug"
• Statueta „Ćuran" na festivalu Dani komedije u Jagodini (više puta, uključujući nagradu za životno delo)
• Dobričin prsten – najveće glumačko priznanje u Srbiji, za životno delo (2010)
• Nagrada „Žanka Stokić" (2008)
• Nagrada „Pavle Vujisić" za životno delo
• Oktobarska nagrada grada Beograda
• Nagrada za glumački par godine, Filmski festival u Nišu (2007, zajedno sa Nikolom Simićem)

Nasleđe i uticaj

Seka Sablić se smatra jednom od najznačajnijih komičarki u istoriji srpskog i jugoslovenskog filma i pozorišta. Njene uloge, posebno ona pijanistkinje Kristine u „Maratoncima trče počasni krug", ostale su deo kolektivnog kulturnog pamćenja i i dalje se prepoznaju kroz citate i reference u popularnoj kulturi. Kao glumica koja je uspešno prelazila između pozorišta, filma i televizije, ostavila je trajan trag na nekoliko generacija domaćih umetnika, a njen dugogodišnji kontinuitet u aktivnom radu, uključujući značajne uloge i u osmoj i devetoj deceniji života, čini je jednim od retkih primera trajne umetničke vitalnosti u regionu.

Biografija – najčešća pitanja

Kada je rođena Seka Sablić?

Jelisaveta Seka Sablić je rođena 13. juna 1942. godine u Beogradu.

Da li je Seka Sablić pevačica?

Ne. Seka Sablić je glumica – pozorišna, filmska i televizijska. Poznata je po komičarskim ulogama, a ne po muzičkoj karijeri.

Po čemu je Seka Sablić najpoznatija?

Najpoznatija je po ulozi pijanistkinje Kristine u filmu „Maratonci trče počasni krug", kao i po likovima u serijama „Bolji život" i „Srećni ljudi".

Gde je Seka Sablić završila glumačko obrazovanje?

Diplomirala je glumu na Akademiji za pozorište, film, radio i televiziju u Beogradu 1965. godine, u klasi profesora Mate Miloševića.

U kom pozorištu je Seka Sablić najduže bila angažovana?

Bila je članica ansambla Ateljea 212 od 1967/1968. do 1993. godine.

Da li Seka Sablić ima decu?

Da, ima sina Stefana Sablića, koji je pijanista i pozorišni reditelj.

Koje nagrade je osvojila Seka Sablić?

Među najvažnijim nagradama su Zlatna arena u Puli, Dobričin prsten za životno delo, nagrada „Žanka Stokić" i više statueta „Ćuran".

Da li je Seka Sablić i danas aktivna glumica?

Da, i u kasnijim godinama nastavila je da glumi, uključujući uloge u seriji „Kuku, Vasa" i komediji „Tri muškarca i tetka".

Zašto se Seka Sablić naziva „kraljicom komedije"?

Nadimak je stekla zahvaljujući izuzetnom komičarskom talentu i nizu upamćenih uloga u komedijama koje su obeležile srpsku i jugoslovensku kinematografiju i televiziju.

Zaključak

Jelisaveta Seka Sablić je jedna od najznačajnijih i najvoljenijih glumica srpske i jugoslovenske scene, čija karijera od sredine šezdesetih godina prošlog veka do danas obuhvata pozorište, film i televiziju. Od skromnog odrastanja na Čuburi, preko diplomiranja kao najbolji student generacije na beogradskoj glumačkoj akademiji, do uloge Kristine u „Maratoncima trče počasni krug" koja ju je učinila delom trajnog kulturnog nasleđa, Seka Sablić je izgradila opus koji je i danas prisutan u svesti publike. Nagrađena najvišim priznanjima domaće glume, uključujući Dobričin prsten za životno delo, ostaje simbol komičarskog majstorstva i umetničke istrajnosti.